Yaşar Kırkpınar
GÜLTEKİN GYO SÜR 07-05-208-10-07-2018 (2 AY)
MATBAA TANITIM
 
İzmir İnce’yi eler, Erdoğan’ı seçer
Uzm. Dr. Mustafa Torun

Amebiazis ve Amipli Dizanteri

Uzm. Dr. Mustafa Torun
mtorun3@mynet.com

 
11 Mart 2018 Pazar 10:49 
Yorum YapYazdır
 

Son zamanlarda teknolojinin gelişmesine paralel olarak binalardaki tuvalet yapımı giderek alaturka tuvalet yerine klozetli alafranga tuvalet’e dönüşmesi elle bulaşı mümkün olduğunca azaltmış olup, paraziter enfeksiyonların sıklığında belirgin bir azalma oluştursa da hala el yıkamanın yetersiz olduğu, giderek su fakiri olma yoluna giren ülkemizde sorun hala önemini korumaktadır. Küresel ısınmanın tartışıldığı bugünlerde ülkemizde gözlenmeyen birçok paraziter enfeksiyonun ilerde büyük sorunlara yol açacağı bilinen gerçeklerdir.

Bugün sizlere anlatacağım konu “Amebiazis” olup” Entamoeba histolytica” veya pratikte Amip dediğimiz tek hücreli parazitle (Protozoon) olan bir yangı hastalığıdır. Dünyada her yıl 50 milyon kişiyi etkileyen ve yaklaşık 100 bin insanın ölümüne yol açan bu hastalık diğer parazitozlarda olduğu gibi yoksul ülkelerin ve insanların sorunudur. Diğer anlattığım parazitlerden farklı olarak çok çeşitli formlarda kendini göstermektedir. Bu karışık konuyu da elden geldiği kadar kısa ve özlü şekilde anlatabilirsek ne mutlu bize!

Amip nasıl bir parazittir?

Tek hücreli, yalancı ayakları ile hareket edebilen, genellikle insanı (Nadiren diğer hayvanları) konakçı seçen ve yine insanı hasta eden tek hücreli bir canlıdır.

Hangi ortamlarda yaşar? Nasıl bulaşır?

Kirli besinler ve sularda uzun süre yaşar. Klor ve sabuna dayanıklıdır. İnsan atıklarıyla kirlenmiş su ve besinlerin ağız yolu ile alınması ile bulaş olur. Ayrıca cinsel yol, tıbbi aletlerle de geçebilir.

Amip’in kaç şekli vardır?

Esas olarak trofozoit (Ana form) ve kist şekli vardır. Bulaşmada esas rolü her türlü ortama dayanıklı kistler oynar.

Hastalık nasıl bulaşır?

Bulaşıcı kistler kirli su ve besinlerle alınır. Ağız yolu ile alınan bu kistler, ince bağırsağa gelip, orada açılarak ana form’a (trofozoit) dönüşür. Buradan çeşitli şekildeki hastalıkları oluşturup (taşıyıcılık, bağırsak iltihabı, dizanteri, karaciğer ve diğer organların iltihabı ve apseleri), daha sonra oluşan bulaşıcı kistler dışkı ile atılırlar.

Amebiazis’in hastalık yapma şekilleri

Taşıyıcı (Amip kistlerini taşırlar, bulgu vermezler, çevreyi kirletip diğer kişilere bulaştırmada esas rolü oynarlar), Amipli Dizanteri veya Amibik Kolit (İveğen olarak kanlı ishal oluşturan tipidir, genelde kalın bağırsağı tutar), Karaciğer ve diğer organların iltihabı ve apsesi şeklinde görülebilirler.

Amebiazisli hastada bulgular:

Tuttuğu yere göre bulgular farklıdır. Kalın bağırsağı tutmuşsa; şişkinlik, sulu ishalden kanlı ve mukuslu ishale kadar değişen tablolar, devamlı tuvalete gitme isteği, bağırsak seslerinde artma, karaciğer tutulumunda sağ üst kadran dediğimiz bölgede ağrı ve ateş gözlenebilir. Bunun yanında genel bulgular olarak halsizlik, yorgunluk, dermansızlık, iştahsızlık ve kilo kayıpları olabilir. Diğer organ tutulumlarında ilgili organa ait bulgular görülebilir.

Tanı Yöntemleri:

En pratik yöntem taze dışkının direkt mikroskopisinde trofozoit ve/veya kist saptanmasıdır. Diğer tanı yöntemleri: seroloji (Kanda antikor aranması), dışkıda antijen aranması, kültür ve moleküler yöntemlerdir.

Amebiazis’in tedavisi:

Elimizde olan ve en çok kullanılan Metronidazol( Flagyl, Nidazol, metrajil) ‘un 500 mg. tabletlerinden erişkinlerde 3x750 mg ağızdan 7-10 gün kullanımıdır. Ayrıca Ornidazol, Tinidazol, Tetrasiklin, Paromomisin, İodokinol, Diloksanid furoat, Dehidroemetin kullanılabilir. Bunların bazıları henüz Türkiye’de yoktur.

Nasıl korunalım?

Burada da karşımıza yine sağlık alt yapısının yetersizliği, kullanma ve içme sularının kirliliği, el yıkama ve tuvalet eğitiminin zamanında verilmemesi, taşıyıcıların tedavi edilmemesi ön plana gelmektedir. Bu sorunların çözülmesi şarttır. Zamanında 224 sayılı koruyucu Hekimlik yasasından yararlanıp yeterli önlemleri alsaydık bu konuda çok mesafe alırdık.

Sonuç ve Yorum:

Amebiazis ölümcül olabilmesi, birçok hastalıkla karışması ve yaygın bir hastalık olması nedeni ile önemli bir halk sağlığı sorunudur. Çağdaş ülkelerde giderek azalan paraziter hastalıkların; Tedavisinden çok çok önemli korunma yöntemlerinin yaşama geçirilmesi disiplinli bir şekilde uygulanmasıdır. Korunmanın da temeli el yıkama alışkanlığının ana okullarında çocuklarımıza kazandırılması, hijyen kurallarına uyulması, ihbarı mecbur hastalık bildirim sisteminin işlerlik kazanılması ve yaygın koruyucu sağlık eğitiminin yaygınlaştırılmasıdır.

 

 

 
11 Mart 2018 Pazar 10:49 
Yorum YapYazdır
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
Doç.Dr. Nezir Akyeşilmen
 
Dr. M. Zeki Uyanık
 
Deniz Arslan
 
Neşe Yavuz
 
Ümit Yaşar Işıkhan
 
Erdal Erek
 
Abdulkahar Çaçur
 
Aylin Topaloğlu
 
Kevser Kurudan
 
Elif Yılmaz Pekçalışkan
 
Halisa Toprak
 
Halil Arslan
 
Aslı Şen
 
Dr. Mehmet Ali Noyan
 
Taner Uyanıker
 
M. Temel Koçaklar
 
İrfan Atıcı
 
Uzm.Dr. Bediha Salnur
 
Mekkiye Uludağ
 
Merve Tüzün
 
Mehmet Emin Değer
 
Özkan Pekçalışkan
 
Sevil Petrini
 
Abdulkadir Yıldız
 
Dr. Özlem Önen
 
Muhammet Tunç
 
Yusuf Çağırtekin
 
Sultan Gümüş
 
Adnan Avuka
 
Fulya Aybüke Fişengi
 
Op.Dr. Yusuf Demircan
 
Düzgün Yalçınkaya
 
Uzm. Dr. Mustafa Torun
 
Çağdaş Cantürk
 
Aysun Arslan Aydin
 
Cem Yavuz
 
Ecz. Hakan Dinçarslan
 
Cemal Durmaz
 
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
34
24
3
7
75
2
Fenerbahçe
34
21
9
4
72
3
Başakşehir
34
22
6
6
72
4
Beşiktaş
34
21
8
5
71
5
Trabzonspor
34
15
10
9
55
6
Göztepe
34
13
10
11
49
7
Sivasspor
34
14
7
13
49
8
Kasımpaşa
34
13
7
14
46
9
Kayserispor
34
12
8
14
44
10
Malatyaspor
34
11
10
13
43
11
Akhisar Bld.Spor
34
11
9
14
42
12
Alanyaspor
34
11
7
16
40
13
Bursaspor
34
11
6
17
39
14
Antalyaspor
34
10
8
16
38
15
Konyaspor
34
9
9
16
36
16
Osmanlıspor
34
8
9
17
33
17
Gençlerbirliği
34
8
9
17
33
18
Karabükspor
34
3
3
28
12
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Tarihte Bugün
1633 - Galileo Galilei, engizisyon mahkemesinde dünyanın döndüğüne ilişkin tezini inkara zorlandı.
1788 - New Hampshire, ABD Anayasasını onaylayarak 9. Eyalet olarak birliğe katıldı.
1908 - Londra'da 200 bin kadın, seçme ve seçilme hakkı için yürüdü.
1927 - Küçükleri Muzır Neşriyattan Koruma Kanunu, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi.
1934 - Türkiye'de Yahudilere karşı gerçekleştirilen Trakya Olayları başladı.
1934 - Soyadı Kanunu kabul edildi.
1940 - yılında devlet operası ilk temsilini verdi: mozart'tan "bastien ile bastienne".
1940 - II. Dünya Savaşı: Fransa, Almanya'ya teslim oldu.
1941 - Hitler geceleyin Sovyetler Birliğini işgale girişti.
1942 - 2. Dünya Savaşı: Okinawa Muharebesi sona erdi.
1942 - 2. Dünya Savaşı: Oregon'da Columbia Nehri yakınlarında yüzeye çıkan bir Japon denizaltısı Fort Stevens askeri üssüne doğru 17 top atışı yaptı. Bu Japonların tüm savaş boyunca Amerikan anakarasına gerçekleştirdiği doğrudan birkaç saldırıdan biriydi.
1942 - 2. Dünya Savaşı: Tobruk, İtalyan ve Alman kuvvetlerinin eline geçti.
1946 - Türkiye Garanti Bankası Kuruluş Kanunu kabul edildi.
1946 - Rize Çay Fabrikası'nın temeli atıldı.
1948 - "Manchester Baby" (SSEM) kod adlı bir program, bir bilgisayarın kendi elektronik hafızasında depolanarak oradan çalıştırılan ilk bilgisayar programı olma ünvanını kazandı.
1948 - Columbia Records plak şirketi, ilk Long Play (LP) müzik albümünün tanıtımını New York'ta Waldorf-Astoria Oteli'nde geçekleştirdi.
1976 - Rauf Denktaş, yeniden Kıbrıs Türk Federe Devleti Devlet Başkanlığı'na seçildi.
1982 - ABD Başkanı Ronald Reagan'a suikast teşebbüsünde bulunan John Hinckley, mahkeme tarafından akli dengesi yerinde olmadığı için suçsuz bulundu.
1987 - Mardin'in Ömerli ilçesine bağlı Pınarcık köyünde teröristler, 14'ü çocuk olmak üzere 23 kişiyi katletti.
1990 - İran'da 7.3 şiddetindeki depremde 50 bin kişi öldü.
2006 - Plüton'un yeni keşfedilen uydularına Nix ve Hydra adları verildi.
2008 - MEB `in hazırlamış olduğu 6. sınıf SBS(Seviye Belirleme Sınavı)ilk kez yapıldı.
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak03:31
  • Güneş05:41
  • Öğlen13:24
  • İkindi17:19
  • Akşam20:47
  • Yatsı22:39
 
Anket
 
Süper Loto
14.06.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu080911222643
 
On Numara
18.06.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu02031214151924263032363945515658616667697174
 
Şans Topu
20.06.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu040913212609
 
Sayısal Loto
16.06.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu101522404145
 
Arşiv
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık