KALİTELİ BASKI SERİ ÜRETİM
Hamle üstüne hamle
Sultan Gümüş

Soraya’yı Taşlamak

Sultan Gümüş
gumusultan@outlook.com

 
7 Kasım 2017 Salı 09:55 
Yorum YapYazdır
 

“Olmayın riyakarlık edenlerden

Bir yanda yüksek sesle

Kur’an’ı dillendirirken

Öte yanda ahlaksızlığını

Sakladığını zannedenlerden.”

Film, 14. yüzyılda yaşamış İranlı şair Hafız Şirazi’nin açık bir mesaj niteliğindeki bu dizeleriyle başlıyor. Ben de yazıma bu satırlarla başlamak istedim çünkü şunu belirtmekte fayda var: Sanıldığının aksine din kavramına ya da bizzat İslam dinine yönelik karalama kampanyası ürünü bir film değil tercihimiz.

Fransız-İranlı gazeteci FreidouneSahebjam’ın, 1994 yılında yayımlanan aynı adlı romanından uyarlanmış 2008 yılı ABD yapımı film yaşanmış bir hikayeyi konu ediniyor. 13 yaşındaki Soraya, küçük suçlardan sabıkalı 20 yaşındaki Ali ile evlendirilir. 23 yıl süren evliliğinin ardından Ali, daha genç bir kadın için Soraya’dan boşanmak ister. Nafaka vermemek gibi basit bir ayrıntı uğruna onu sadakatsizlikle suçlar.

Şahın devrilmesinin ardından Humeyni’nin getirdiği şeriat kanunlarının hüküm sürdüğü İran’da sadakatsizliğin cezası recmdir. Bir erkek bir kadını namussuzlukla suçladığında, kadının masumiyetini ispatlaması gerekiyor. Aynı şekilde; bir kadın bir erkeği suçladığındaysa yine kadının bu namussuzluğu ispatlamasını emreden erkek egemenliğinin hüküm sürdüğü bu kanunlar, Soraya’nın iftiralar sonucu taşlanmasına sebep olur. Ertesi gün halası Zahra, gazeteci olduğunu anladığı Freidoune’un karşısına çıkar ve olayları anlatır. Amacı, canı pahasına bile olsa, insanın en temel hakkı olan ‘yaşam hakkı’nın yeğeninden namus gerekçesiyle koparıldığı bu insanlık dışı olayı tüm dünyaya duyurmaktır.

YÜZÜMÜZE ATILAN HER BİR TAŞ

Şeriat nedir? Recm nedir? İslam’da kadının yeri nedir? Bu film hepsinden ziyade “insanlık” kavramını sorguluyor. Bu nedenle sinematografisinin ya da senaryosunun tartışmaya açık olduğunu söyleyemem. Küçük bir kamera hareketi bile vicdanları hoplatıyor. Bunun en iyi örneğini, taşların izleyiciye atılırcasına yansıtıldığı planda görüyoruz. Bu sahne herhangi bir dine inanmanın veya hiçbir dine inanmamanın ötesinde ‘insan’ olmanın gerçeğinin her bir taşla yüze vurulduğu ana dönüşüyor.

KARAKTER ANALİZİ

Yönetmen Cyrus Nowrastes, kendince insanlığın karanlık yönünü ortaya koymayı hedefliyor. Hedefine ulaşmak için, yazarın sarsıcı diyaloglarını hiç çekinmeden kullanıyor. Oyuncu seçimleriyse bir o kadar etkili ve dikkat çekici. Bol ödüllü, Fars asıllı oyuncu Shohreh Aghdashloo “Zahra Hanım” karakteriyle insanî erdemi, ahlakı, sağduyuyu ve gerçekten inananı temsil ederken; karakterin tam karşısında çıkarları için dini kullanan, ahlaksız ve pervasız, herkesin hemfikir olabileceği kadar da ‘kötü’ karakteri “Ali”yi başarıyla canlandıran Navid Negahban var. Soraya rolünde onun kaderini tüm bedeniyle perdeye yansıtan Mozhan Marno’nun yanı sıra kadrodaki bir diğer önemli isim 2004 yılında Mel Gibson’ın yönetmenliğini yaptığı “The Passion of the Christ” filminin ‘Jesus’u Jim Caviezel olmuş. Bu durum İsa ile Soraya’nın kaderlerinin kesiştiğinin göstergesi gibi sunulmak istenmiş ve özellikle tercih edilmiş olabilir. Aslına bakılırsa politik tahminleri size bırakıyorum. Bu filmden sonra kitapları, dinleri tartışmanın ve bunu kelimelere dökmenin bir anlamı yok benim için. Öfkemi gözyaşlarıma hapsetmek yapabildiğim tek şey oldu film sona erdiğinde.

RECM EDİLEN FİKİRLER

“Based on a truestory” olarak sunulan hikayenin en çarpıcı örneğiyse bana kalırsa filmin son karesinde ifşa edilmiş: Soraya Manutchehri’nin 9 yaşındaki hali bir fotoğraf karesi şeklinde ekranlarımızda belirirken. Soraya’da gördüğüm; sadece masumları, kadınları ve şeriat mağdurlarını değil aynı zamanda medeniyet taşıyan tüm fikirleri barındıran bir yüzdü. Recm edilen sadece Soraya değildi, fikirlerdi. Belki de bu nedenle İran, filmin dünya çapındaki gösterimlerine ambargo uygulamaya kalktı. Sonuç olarak durdurulamadı ve film birçok ülkede olduğu gibi Türkiye’de de vizyona girdi. Milyonlar öğrendi Soraya’nın hikayesini. Peki, ekrana bakmaya korktuğumuz bu filmde kaç kişi cevap verebildi? Onun son sözleriydi:

“Bunu bana nasıl yapabildiniz?

Bunu herhangi bir insana nasıl yapabiliyorsunuz?”

Ne yazık ki Soraya, sorduğu bu sorunun cevabını alamadan başta çocukları ve babası olmak üzere birçok insan tarafından taşlanarak katledildi. En kötüsü de ne biliyor musunuz? Bu muhteşem bedenin, muazzam düşüncenin leş gibi görülüp köpeklere yem olarak verilmesi. Evet, yanlış okumadınız. Bizler, “Hayır taş atmayacaklar, ona kıyamayacaklar” derken, Soraya’nın cesedi köpekler tarafından paramparça edildi. Bu sefer tekrar aynı soruyla karşılaşıyoruz. Ancak Soraya sormuyor soruyu. Bizler kendimize sormaya başlıyoruz. Bunu herhangi bir insana nasıl yapabiliyorsunuz?

Eğer Soraya’nın isyanı diğer kadınların isyanı ile buluşabilseydi, sesleri daha gür çıksaydı, eylemleri daha sert olsaydı, bütün köyün kadınları bir olup erkekliğin yıkıcılığına, öldürücülüğüne karşı direnebilseydi, belki Soraya ve onun gibi daha nice kadın bu soruyu sormak zorunda kalmayacaktı. Toplumsal yaşamda kadınların öfkesine ve isyanına kulak verebilmek dileğiyle. Umarım izlerken atılan her taşı yüzünüzde değil de vicdanınızda hissedersiniz. İyi seyirler.

 
7 Kasım 2017 Salı 09:55 
Yorum YapYazdır
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
Doç.Dr. Nezir Akyeşilmen
 
Yrd.Doç.Dr. M. Zeki Uyanık
 
Deniz Arslan
 
Neşe Yavuz
 
Ümit Yaşar Işıkhan
 
Erdal Erek
 
Abdulkahar Çaçur
 
Aylin Topaloğlu
 
Kevser Kurudan
 
Elif Yılmaz Pekçalışkan
 
Halisa Toprak
 
Halil Arslan
 
Aslı Şen
 
Dr. Mehmet Ali Noyan
 
Taner Uyanıker
 
M. Temel Koçaklar
 
İrfan Atıcı
 
Uzm.Dr. Bediha Salnur
 
Mekkiye Uludağ
 
Merve Tüzün
 
Mehmet Emin Değer
 
Özkan Pekçalışkan
 
Sevil Petrini
 
Abdulkadir Yıldız
 
Dr. Özlem Önen
 
Muhammet Tunç
 
Yusuf Çağırtekin
 
Sultan Gümüş
 
Adnan Avuka
 
Fulya Aybüke Fişengi
 
Op.Dr. Yusuf Demircan
 
Düzgün Yalçınkaya
 
Dr. Mustafa Torun
 
Çağdaş Cantürk
 
 
Basın İlan Kurumu
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
12
8
2
2
26
2
Başakşehir
12
8
2
2
26
3
Beşiktaş
12
6
4
2
22
4
Kayserispor
11
5
4
2
19
5
Sivasspor
11
6
1
4
19
6
Bursaspor
12
5
3
4
18
7
Göztepe
12
5
3
4
18
8
Akhisarspor
12
5
3
4
18
9
Fenerbahçe
11
4
5
2
17
10
Aytemiz Alanyaspor
11
4
2
5
14
11
Malatyaspor
11
4
2
5
14
12
Trabzonspor
11
3
4
4
13
13
Antalyaspor
12
3
4
5
13
14
Kasımpaşa
11
3
3
5
12
15
Konyaspor
12
3
2
7
11
16
Karabükspor
11
2
2
7
8
17
Osmanlıspor
11
2
2
7
8
18
Gençlerbirliği
11
2
2
7
8
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Tarihte Bugün
1816 - Varşova Üniversitesi kuruldu.
1863 - Abraham Lincoln, Gettysburg Muharebesi'nin kazanılmasından sonra Gettysburg Konuşma'sını yaptı.
1881 - Ukrayna'da Odessa'nın güneybatısındaki Großliebenthal köyüne meteor düştü.
1900 - İngiltere'de, seçme ve seçilme hakkı isteyen 119 kadın, Avam Kamarası'na zorla girmekten tutuklandı.
1926 - Troçki ve Zinovyev, Sovyetler Birliği politbüro'dan kovuldu.
1938 - Atatürk'ün naaşı, İstanbul'dan Ankara'ya, hazin bir törenle yola çıkarıldı.
1941 - İngiltere Kuzey Afrika'da Alman ve İtalyanlara karşı saldırıya geçti.
1942 - Beslenme, giyecek ve yakacak için "Harp Ekonomisi Bürosu" kuruldu.
1943 - III. Tarih kongresi toplandı.
1946 - Afganistan, İzlanda ve İsveç, Birleşmiş Milletler'e üye oldu.
1949 - İstanbul radyosu normal yayınına başladı.
1954 - Sammy Davis, Jr., San Bernardino-Kaliforniya'da geçirdiği bir trafik kazasında sol gözünü kaybetti.
1960 - Af çıktı. Aftan 15 bin tutuklu ve hükümlü yararlandı.
1967 - TBMM, hükümete ülke dışına asker gönderme yetkisi verdi. Donanma alarma geçirildi, Ankara'daki 28. Tümen İskenderun'a hareket etti.
1977 - Portekiz havayollarına ait bir Boeing 727, Madeira adalarında düştü: 130 kişi öldü.
1977 - Mısır devlet başkanı Enver Sedat, İsrail'i ziyaret eden ilk Arap lider oldu.
1978 - Jim Jones'un lideri olduğu Peoples Temple adlı bir tarikatın üyeleri topluca intihar ettiler. 276'sı çocuk 914 kişinin cesedi, Guyana'nın Jonestown kentinde bulundu.
1979 - Eski milletvekillerinden Ortadoğu gazetesi yazarı İlhan Darendelioğlu, İstanbul'da uğradığı silahlı saldırıda öldü.
1984 - BM görevlisi Enver Ergun, Viyana'da Ermeni saldırganlarca öldürüldü.
1985 - ABD başkanı Ronald Reagan ile Sovyetler Birliği devlet başkanı Mikhail Gorbaçov, Cenova'da ilk kez buluştu.
1988 - Pakistan'da Benazir Butto başbakan seçildi.
1989 - derin uğur osma'nın Sevgilisi Gülsüm Sarıyıldız doğdu
1991 - Süleyman Demirel başkanlığındaki Doğru Yol Partisi ve Erdal İnönü başkanlığındaki Sosyal Demokrat Halkçı Parti koalisyonu ile 49. hükümet kuruldu. Erdal İnönü Başbakan Yardımcısı oldu.
1992 - İstanbul'da polis otosuna açılan ateşte 4 polis memuru şehit edildi. Saldırıyı Dev-Sol üstlendi. Polislerin cenaze töreninde "Kahrolsun İnsan Hakları" sloganı atıldı.
1994 - Halil Mutlu Dünya Halter Şampiyonası'nda 7 dünya rekoru kırarak, 3 altın madalya kazandı. Naim Süleymanoğlu 64 kiloda 5 dünya rekoru kırarak, 3 altın madalya, Fedai Güler de 70 kiloda iki dünya rekoru kırarak 2 altın madalya elde etti.
1997 - Des Moines-Iowa'da, Bobbi McCaughey yediz doğurdu. Bu, tüm bebeklerin canlı doğduğu birinci yediz vakası.
1999 - İstanbul'daki AGİT Zirvesi'nin son günü, Avrupa Konvansiyonel Kuvvetler Antlaşması'nın (AKKA) yeni koşullara uyarlanmış şekli, tarafların liderlerince imzalandı.
2005 - Hadisa katliamı
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak06:08
  • Güneş07:49
  • Öğlen13:07
  • İkindi15:47
  • Akşam18:05
  • Yatsı19:34
 
Anket
 
Süper Loto
16.11.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu121424303145
 
On Numara
13.11.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu10121315202532414344454653565759626465676874
 
Şans Topu
15.11.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu030508233211
 
Sayısal Loto
18.11.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu011113182649
 
Arşiv
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık