KALİTELİ BASKI SERİ ÜRETİM
İzmir’de fırtına hayatı felç etti
Sultan Gümüş

Soraya’yı Taşlamak

Sultan Gümüş
gumusultan@outlook.com

 
7 Kasım 2017 Salı 09:55 
Yorum YapYazdır
 

“Olmayın riyakarlık edenlerden

Bir yanda yüksek sesle

Kur’an’ı dillendirirken

Öte yanda ahlaksızlığını

Sakladığını zannedenlerden.”

Film, 14. yüzyılda yaşamış İranlı şair Hafız Şirazi’nin açık bir mesaj niteliğindeki bu dizeleriyle başlıyor. Ben de yazıma bu satırlarla başlamak istedim çünkü şunu belirtmekte fayda var: Sanıldığının aksine din kavramına ya da bizzat İslam dinine yönelik karalama kampanyası ürünü bir film değil tercihimiz.

Fransız-İranlı gazeteci FreidouneSahebjam’ın, 1994 yılında yayımlanan aynı adlı romanından uyarlanmış 2008 yılı ABD yapımı film yaşanmış bir hikayeyi konu ediniyor. 13 yaşındaki Soraya, küçük suçlardan sabıkalı 20 yaşındaki Ali ile evlendirilir. 23 yıl süren evliliğinin ardından Ali, daha genç bir kadın için Soraya’dan boşanmak ister. Nafaka vermemek gibi basit bir ayrıntı uğruna onu sadakatsizlikle suçlar.

Şahın devrilmesinin ardından Humeyni’nin getirdiği şeriat kanunlarının hüküm sürdüğü İran’da sadakatsizliğin cezası recmdir. Bir erkek bir kadını namussuzlukla suçladığında, kadının masumiyetini ispatlaması gerekiyor. Aynı şekilde; bir kadın bir erkeği suçladığındaysa yine kadının bu namussuzluğu ispatlamasını emreden erkek egemenliğinin hüküm sürdüğü bu kanunlar, Soraya’nın iftiralar sonucu taşlanmasına sebep olur. Ertesi gün halası Zahra, gazeteci olduğunu anladığı Freidoune’un karşısına çıkar ve olayları anlatır. Amacı, canı pahasına bile olsa, insanın en temel hakkı olan ‘yaşam hakkı’nın yeğeninden namus gerekçesiyle koparıldığı bu insanlık dışı olayı tüm dünyaya duyurmaktır.

YÜZÜMÜZE ATILAN HER BİR TAŞ

Şeriat nedir? Recm nedir? İslam’da kadının yeri nedir? Bu film hepsinden ziyade “insanlık” kavramını sorguluyor. Bu nedenle sinematografisinin ya da senaryosunun tartışmaya açık olduğunu söyleyemem. Küçük bir kamera hareketi bile vicdanları hoplatıyor. Bunun en iyi örneğini, taşların izleyiciye atılırcasına yansıtıldığı planda görüyoruz. Bu sahne herhangi bir dine inanmanın veya hiçbir dine inanmamanın ötesinde ‘insan’ olmanın gerçeğinin her bir taşla yüze vurulduğu ana dönüşüyor.

KARAKTER ANALİZİ

Yönetmen Cyrus Nowrastes, kendince insanlığın karanlık yönünü ortaya koymayı hedefliyor. Hedefine ulaşmak için, yazarın sarsıcı diyaloglarını hiç çekinmeden kullanıyor. Oyuncu seçimleriyse bir o kadar etkili ve dikkat çekici. Bol ödüllü, Fars asıllı oyuncu Shohreh Aghdashloo “Zahra Hanım” karakteriyle insanî erdemi, ahlakı, sağduyuyu ve gerçekten inananı temsil ederken; karakterin tam karşısında çıkarları için dini kullanan, ahlaksız ve pervasız, herkesin hemfikir olabileceği kadar da ‘kötü’ karakteri “Ali”yi başarıyla canlandıran Navid Negahban var. Soraya rolünde onun kaderini tüm bedeniyle perdeye yansıtan Mozhan Marno’nun yanı sıra kadrodaki bir diğer önemli isim 2004 yılında Mel Gibson’ın yönetmenliğini yaptığı “The Passion of the Christ” filminin ‘Jesus’u Jim Caviezel olmuş. Bu durum İsa ile Soraya’nın kaderlerinin kesiştiğinin göstergesi gibi sunulmak istenmiş ve özellikle tercih edilmiş olabilir. Aslına bakılırsa politik tahminleri size bırakıyorum. Bu filmden sonra kitapları, dinleri tartışmanın ve bunu kelimelere dökmenin bir anlamı yok benim için. Öfkemi gözyaşlarıma hapsetmek yapabildiğim tek şey oldu film sona erdiğinde.

RECM EDİLEN FİKİRLER

“Based on a truestory” olarak sunulan hikayenin en çarpıcı örneğiyse bana kalırsa filmin son karesinde ifşa edilmiş: Soraya Manutchehri’nin 9 yaşındaki hali bir fotoğraf karesi şeklinde ekranlarımızda belirirken. Soraya’da gördüğüm; sadece masumları, kadınları ve şeriat mağdurlarını değil aynı zamanda medeniyet taşıyan tüm fikirleri barındıran bir yüzdü. Recm edilen sadece Soraya değildi, fikirlerdi. Belki de bu nedenle İran, filmin dünya çapındaki gösterimlerine ambargo uygulamaya kalktı. Sonuç olarak durdurulamadı ve film birçok ülkede olduğu gibi Türkiye’de de vizyona girdi. Milyonlar öğrendi Soraya’nın hikayesini. Peki, ekrana bakmaya korktuğumuz bu filmde kaç kişi cevap verebildi? Onun son sözleriydi:

“Bunu bana nasıl yapabildiniz?

Bunu herhangi bir insana nasıl yapabiliyorsunuz?”

Ne yazık ki Soraya, sorduğu bu sorunun cevabını alamadan başta çocukları ve babası olmak üzere birçok insan tarafından taşlanarak katledildi. En kötüsü de ne biliyor musunuz? Bu muhteşem bedenin, muazzam düşüncenin leş gibi görülüp köpeklere yem olarak verilmesi. Evet, yanlış okumadınız. Bizler, “Hayır taş atmayacaklar, ona kıyamayacaklar” derken, Soraya’nın cesedi köpekler tarafından paramparça edildi. Bu sefer tekrar aynı soruyla karşılaşıyoruz. Ancak Soraya sormuyor soruyu. Bizler kendimize sormaya başlıyoruz. Bunu herhangi bir insana nasıl yapabiliyorsunuz?

Eğer Soraya’nın isyanı diğer kadınların isyanı ile buluşabilseydi, sesleri daha gür çıksaydı, eylemleri daha sert olsaydı, bütün köyün kadınları bir olup erkekliğin yıkıcılığına, öldürücülüğüne karşı direnebilseydi, belki Soraya ve onun gibi daha nice kadın bu soruyu sormak zorunda kalmayacaktı. Toplumsal yaşamda kadınların öfkesine ve isyanına kulak verebilmek dileğiyle. Umarım izlerken atılan her taşı yüzünüzde değil de vicdanınızda hissedersiniz. İyi seyirler.

 
7 Kasım 2017 Salı 09:55 
Yorum YapYazdır
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
Doç.Dr. Nezir Akyeşilmen
 
Yrd.Doç.Dr. M. Zeki Uyanık
 
Deniz Arslan
 
Neşe Yavuz
 
Ümit Yaşar Işıkhan
 
Erdal Erek
 
Abdulkahar Çaçur
 
Aylin Topaloğlu
 
Kevser Kurudan
 
Elif Yılmaz Pekçalışkan
 
Halisa Toprak
 
Halil Arslan
 
Aslı Şen
 
Dr. Mehmet Ali Noyan
 
Taner Uyanıker
 
M. Temel Koçaklar
 
İrfan Atıcı
 
Uzm.Dr. Bediha Salnur
 
Mekkiye Uludağ
 
Merve Tüzün
 
Mehmet Emin Değer
 
Özkan Pekçalışkan
 
Sevil Petrini
 
Abdulkadir Yıldız
 
Dr. Özlem Önen
 
Muhammet Tunç
 
Yusuf Çağırtekin
 
Sultan Gümüş
 
Adnan Avuka
 
Fulya Aybüke Fişengi
 
Op.Dr. Yusuf Demircan
 
Düzgün Yalçınkaya
 
Dr. Mustafa Torun
 
Çağdaş Cantürk
 
Aysun Arslan Aydin
 
 
Basın İlan Kurumu
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
17
11
3
3
36
2
Galatasaray
17
11
2
4
35
3
Fenerbahçe
17
9
6
2
33
4
Beşiktaş
17
8
6
3
30
5
Kayserispor
17
8
6
3
30
6
Göztepe
17
9
3
5
30
7
Trabzonspor
17
8
5
4
29
8
Sivasspor
17
8
2
7
26
9
Bursaspor
17
7
4
6
25
10
Malatyaspor
17
6
4
7
22
11
Kasımpaşa
17
5
4
8
19
12
Akhisarspor
17
5
4
8
19
13
Aytemiz Alanyaspor
17
5
3
9
18
14
Osmanlıspor
17
5
2
10
17
15
Antalyaspor
17
4
5
8
17
16
Konyaspor
17
4
3
10
15
17
Gençlerbirliği
17
3
5
9
14
18
Karabükspor
17
2
3
12
9
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Tarihte Bugün
1535 - İspanyol fatih (Konkistador) Francisco Pizarro Peru'nun başkenti Lima'yı keşfetti.
1778 - İngiliz kaşif James Cook, Hawaii'ye ulaştı.
1886 - Kadınlar, Şükufezar dergisinde "saçı uzun aklı kısa" deyimine karşı mücadele başlattı.
1896 - X-ışınları cihazı ilk kez New York'ta halka tanıtıldı. "X" adı, ne tür bir ışın olduğunun bilinmeyişini simgeliyordu.
1903 - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Theodore Roosevelt'in Birleşik Krallık Kralı VII. Edward'a gönderdiği radyo mesajı, Birleşik Devletlerden radyo ile yapılan ilk okyanus aşırı iletişim olmuştur.
1910 - Çırağan Sarayı yandı. Saray 1865'te Sultan Abdülaziz tarafından inşa ettirilmişti.
1911 - İlk defa bir uçak, bir geminin güvertesine iniş yaptı. Pilot Eugene B. Ely, San Francisco limanında bulunan USS Pennsylvania gemisine indi.
1912 - Kaptan Robert Scott Güney Kutbuna ulaştı. Bunu başaran ilk insan olmayı hayal ediyordu ancak Roald Amundsen ondan yaklaşık bir ay önce bunu başarmıştı.
1919 - I. Dünya Savaşı'nda yenik düşen devletlerle anlaşmalar yapmak üzere, İtilaf Devletleri temsilcilerinin oluşturduğu Paris Barış Konferansı açıldı. Avrupa'nın haritası yeniden çizildi.
1924 - İstanbul'da Milli Türk Ticaret Birliği Kongresi toplandı.
1927 - Lozan Antlaşması, Amerikan Senatosu tarafından reddedildi.
1928 - Çerkez Hacı Sami çetesinden 3 kişi Eminönü Meydanı'nda idam edildi. Bu kişiler Atatürk'e suikast iddiasıyla idama mahkum edilmişlerdi.
1931 - Cumhuriyet gazetesinin düzenlediği Türkiye Güzellik Kraliçesi yarışmasını, Naşide Saffet Hanım kazandı.
1940 - Milli Koruma Kanunu kabul edildi.
1943 - Sovyetler, Leningrad'da hüküm süren Nazi kuşatmasını kırdıklarını açıkladı.
1944 - Trak adlı yolcu vapuru, Çanakkale'den Bandırma'ya giderken kayalara bindirerek battı: 24 kişi öldü.
1946 - Madam Butterfly operası, Ankara'da sahnelendi.
1947 - İstanbul'da Muallimler Birliği kuruldu.
1950 - Demokrat Parti (DP) işçiye grev hakkı istedi.
1951 - Vietnam Kurtuluş Cephesi gerillaları Hanoi'den geri çekildi; şehir Fransız'ların eline geçti.
1954 - Yabancı Sermaye Yasası Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi.
1966 - Vefa Poyraz İstanbul valiliğine atandı.
1966 - Ankara Cezaevi'nde af isteyen mahkumlar isyan etti. İstanbul Üsküdar Toptaşı Cezaevi'nde 260 mahkum açlık grevine başladı.
1969 - ABD'li bilim insanlarınca, düzenli elektromanyetik dalgalar yayan ilk pulsarlar bulundu.
1977 - Zatürreye yol açan gizemli Lejyoner hastalığı'nın amili olan bakteri bulundu ve Legionella pneumophila olarak adlandırıldı.
1983 - Kültür Bakanlığı'nca Sinema Yasa Tasarısı hazırlandı. Bakanlık tasarıyla filmlere denetim getiriyordu.
1984 - -Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) davası duruşmasında sanıklara tek tip elbise giydirildi.
1989 - Kıbrıslı işadamı Asil Nadir, Günaydın gazetesinden sonra Gelişim Yayınları'nı da satın aldı.
1991 - Irak, İsrail'in Tel Aviv ve Hayfa şehirlerine Scud füzesi attı.
1991 - Hükümet, TBMM'den gerektiğinde Türk Silahlı Kuvvetleri'nin yurt dışında görevlendirilmesi ve yabancı askerlerin Türkiye'de bulundurulması konusunda yetki aldı.
1993 - Bayburt'un Üzengili köyü üzerine çığ düştü; 56 kişi öldü, 22 kişi yaralandı.
1996 - Michael Jackson ile Lisa Marie Presley'nin iki yıl süren evlilikleri boşanma ile sona erdi.
2005 - 800 yolcu kapasiteli yolcu uçağı Airbus A380, Toulouse'da (Fransa) basına tanıtıldı.
532 - Konstantinopolis (günümüzde İstanbul)'te başlayan Nika ayaklanması tamamen bastırıldı. 30.000 kişinin öldüğü tarihin bu en kanlı ayaklanması 13 Ocak'ta başlamıştı.
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak06:37
  • Güneş08:19
  • Öğlen13:33
  • İkindi16:09
  • Akşam18:26
  • Yatsı19:56
 
Anket
 
Süper Loto
11.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu042327365154
 
On Numara
15.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu07091217192123293839444750525456626669707380
 
Şans Topu
17.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu091016293406
 
Sayısal Loto
13.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu021427313245
 
Arşiv
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık