KALİTELİ BASKI SERİ ÜRETİM
Yerli tohum onların umurunda
Doç.Dr. Nezir Akyeşilmen

Yeni Bir Soğuk Savaş mı?

Doç.Dr. Nezir Akyeşilmen
nezmen@yahoo.com

 
8 Ocak 2018 Pazartesi 08:43 
Yorum YapYazdır
 

ABD öcülüğündeki Batı ile Sovyetler Birliği liderliğindeki ülkeler arasında 1945-1990 yılları arasında süren ideolojik, siyasi, ekonomik ve diplomatik çatışmalara genel olarak Uluslararası İlişkiler disiplininde Soğuk Savaş denmektedir. Soğuk Savaşın diğer önemli bir özelliği bu iki blok arasında doğrudan gerçek bir savaşın yaşanmamış olmasıdır. Çatışmaların vekalet sistemiyle ya da şiddet içermeyen araçlarla sürmesidir. Buna rağmen, iki blok arasında ciddi bir ayrışma, kamplaşma ve birbirilerine zarar verme hatta yok etme eğilimi ve düşüncesi hâkimdi. İki kutuplu uluslararası bir sistem olarak da tanımlanan bu durum 1990’ların başında Sovyetlerin dağılmasıyla ortadan kalktı.

Fukuyama liberal demokrasi ve kapitalist sistemin nihai zaferi olarak tanımladığı bu süreci Tarihin Sonu isimli tezinde tartışırken, yeni dönemde çatışmaların devletlerarasında değil de daha çok din ile özdeşleştirdiği medeniyetler arasında olacağını ileri süren Huntington da Medeniyetler Çatışması teziyle ortaya çıktı. Bu iki tez elbette ki çok önemli çalışmalar. Uluslararası literatürde en çok tartışılan, eleştirilen ve referans gösterilen kaynaklar. Tek süpergüç ve tek kutuplu bir sistemi andıran Soğuk Savaş sonrası kısa bir dönemi gayet iyi açıklandıklarına dair inanç da güçlüydü.

Fakat ABD hegemonyasının giderek zayıflaması, ekonomik olarak Batının mutlak üstünlüğünün gerilemesi, ekonomik olarak Çin ve ekonomi ve savunma alanında Rusya Federasyonu’nun toparlanması ve güçlenmesiyle tek kutupluluk tartışmaları yerini çok kutupluluk argümanlarına bıraktı. Bu durumu Tarihin Geri Dönüşü çalışmasıyla Robert Kagan ve Fareed Zakaria’nın ABD Hegemonyasının sonunu sorgulayan bir dizi çalışmasıyla resmetmeye çalıştılar.

Son yıllarda dünyada artan otoriteryenizm, güvensizlik ve çatışmalar sadece Batı dışı dünyada değil, Batı dünyasında da ciddi bir kırılmaya ve antidemokratik hareketlerin güçlenmesine neden oldu. 1970’lerden bu yana demokrasi ve insan hakları gibi evrensel ahlaki değerleri sahiplenen ve ihraç eden Batı’da ciddi anlamda yabancı düşmanlığı, İslamofobya ve ırkçılık artmış ve Batının değer-merkezci özcülüğü kaybolmaya yüz tutmuştur. ABD’de Trump gibi bu değerleri içselleştirmemiş bir liderin gelmiş olması bu kötü gidi hızlandırmış ve Batı, diğer aktörlerle değerlerden ziyade materyal ve mekanik bir rekabet içine girmiştir.

ABD’nin son Ulusal Güvenlik Strateji belgesi başka bir ifade ile Trump doktrini olarak da tanımlanabilecek bu anlayış dünyayı yeniden kutuplaştırma ve Batı’da safları sıklaştırmayı hedeflemektedir. Rusya ve Çin’i küresel düşmanları olarak tanımlayan ABD İran, K.Kore ve “radikal” İslamı da karşı cepheye yerleştirmiştir. Öncelikle büyük güçler etrafında bir yeni Soğuk Savaş başlatmayı planlayan bu belge, gerektiğinde ikincil “tehdit” durumdaki ülke ve bölgeleri de hedef haline getirecektir.

Bu tür bir kutuplaşma ile ABD küresel hegemonyasını tahkim etmeyi ve yeniden dünyada “biz” ve “öteki” paradigmasını hakim kılmayı amaçlamaktadır. Bu sayede küresel sorunların kaynağı ve nedenleri olarak bu kadim “şer” odaklarını göstermeyi amaçlamaktadır. Elinde tuttuğu küresel iletişim ağları sayesinde de bu yönde küresel algıyı yönetmeyi düşünmektedir. Bu sayede, dünya çapında yeniden kutuplar ve uydular; kamplar ve taraftarlar belirlenecek; ideolojik, siyasi, diplomatik ve ekonomik bir rekabet ya da savaş başlatılmış olacaktır.

Bu süreç de doğal olarak süper güç olan ABD ve bu yolda hızla yol alan Rusya ve Çin’e yarayacaktır. Kutuplaştırıcı bir süreç doğal olarak aradaki küçük ve orta ölçekli toplumlar ve devletleri yeniden uydulaştıracaktır. Sürecin yükünü onlar çekecek, nimetlerini büyük güçler yiyecektir.

Plan böyle görünüyor. Tutar mı? Onu da zaman gösterecek. 

 
8 Ocak 2018 Pazartesi 08:43 
Yorum YapYazdır
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
Doç.Dr. Nezir Akyeşilmen
 
Yrd.Doç.Dr. M. Zeki Uyanık
 
Deniz Arslan
 
Neşe Yavuz
 
Ümit Yaşar Işıkhan
 
Erdal Erek
 
Abdulkahar Çaçur
 
Aylin Topaloğlu
 
Kevser Kurudan
 
Elif Yılmaz Pekçalışkan
 
Halisa Toprak
 
Halil Arslan
 
Aslı Şen
 
Dr. Mehmet Ali Noyan
 
Taner Uyanıker
 
M. Temel Koçaklar
 
İrfan Atıcı
 
Uzm.Dr. Bediha Salnur
 
Mekkiye Uludağ
 
Merve Tüzün
 
Mehmet Emin Değer
 
Özkan Pekçalışkan
 
Sevil Petrini
 
Abdulkadir Yıldız
 
Dr. Özlem Önen
 
Muhammet Tunç
 
Yusuf Çağırtekin
 
Sultan Gümüş
 
Adnan Avuka
 
Fulya Aybüke Fişengi
 
Op.Dr. Yusuf Demircan
 
Düzgün Yalçınkaya
 
Dr. Mustafa Torun
 
Çağdaş Cantürk
 
Aysun Arslan Aydin
 
 
Basın İlan Kurumu
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
17
11
3
3
36
2
Galatasaray
17
11
2
4
35
3
Fenerbahçe
17
9
6
2
33
4
Beşiktaş
17
8
6
3
30
5
Kayserispor
17
8
6
3
30
6
Göztepe
17
9
3
5
30
7
Trabzonspor
17
8
5
4
29
8
Sivasspor
17
8
2
7
26
9
Bursaspor
17
7
4
6
25
10
Malatyaspor
17
6
4
7
22
11
Kasımpaşa
17
5
4
8
19
12
Akhisarspor
17
5
4
8
19
13
Aytemiz Alanyaspor
17
5
3
9
18
14
Osmanlıspor
17
5
2
10
17
15
Antalyaspor
17
4
5
8
17
16
Konyaspor
17
4
3
10
15
17
Gençlerbirliği
17
3
5
9
14
18
Karabükspor
17
2
3
12
9
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Tarihte Bugün
1535 - İspanyol fatih (Konkistador) Francisco Pizarro Peru'nun başkenti Lima'yı keşfetti.
1778 - İngiliz kaşif James Cook, Hawaii'ye ulaştı.
1886 - Kadınlar, Şükufezar dergisinde "saçı uzun aklı kısa" deyimine karşı mücadele başlattı.
1896 - X-ışınları cihazı ilk kez New York'ta halka tanıtıldı. "X" adı, ne tür bir ışın olduğunun bilinmeyişini simgeliyordu.
1903 - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Theodore Roosevelt'in Birleşik Krallık Kralı VII. Edward'a gönderdiği radyo mesajı, Birleşik Devletlerden radyo ile yapılan ilk okyanus aşırı iletişim olmuştur.
1910 - Çırağan Sarayı yandı. Saray 1865'te Sultan Abdülaziz tarafından inşa ettirilmişti.
1911 - İlk defa bir uçak, bir geminin güvertesine iniş yaptı. Pilot Eugene B. Ely, San Francisco limanında bulunan USS Pennsylvania gemisine indi.
1912 - Kaptan Robert Scott Güney Kutbuna ulaştı. Bunu başaran ilk insan olmayı hayal ediyordu ancak Roald Amundsen ondan yaklaşık bir ay önce bunu başarmıştı.
1919 - I. Dünya Savaşı'nda yenik düşen devletlerle anlaşmalar yapmak üzere, İtilaf Devletleri temsilcilerinin oluşturduğu Paris Barış Konferansı açıldı. Avrupa'nın haritası yeniden çizildi.
1924 - İstanbul'da Milli Türk Ticaret Birliği Kongresi toplandı.
1927 - Lozan Antlaşması, Amerikan Senatosu tarafından reddedildi.
1928 - Çerkez Hacı Sami çetesinden 3 kişi Eminönü Meydanı'nda idam edildi. Bu kişiler Atatürk'e suikast iddiasıyla idama mahkum edilmişlerdi.
1931 - Cumhuriyet gazetesinin düzenlediği Türkiye Güzellik Kraliçesi yarışmasını, Naşide Saffet Hanım kazandı.
1940 - Milli Koruma Kanunu kabul edildi.
1943 - Sovyetler, Leningrad'da hüküm süren Nazi kuşatmasını kırdıklarını açıkladı.
1944 - Trak adlı yolcu vapuru, Çanakkale'den Bandırma'ya giderken kayalara bindirerek battı: 24 kişi öldü.
1946 - Madam Butterfly operası, Ankara'da sahnelendi.
1947 - İstanbul'da Muallimler Birliği kuruldu.
1950 - Demokrat Parti (DP) işçiye grev hakkı istedi.
1951 - Vietnam Kurtuluş Cephesi gerillaları Hanoi'den geri çekildi; şehir Fransız'ların eline geçti.
1954 - Yabancı Sermaye Yasası Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi.
1966 - Vefa Poyraz İstanbul valiliğine atandı.
1966 - Ankara Cezaevi'nde af isteyen mahkumlar isyan etti. İstanbul Üsküdar Toptaşı Cezaevi'nde 260 mahkum açlık grevine başladı.
1969 - ABD'li bilim insanlarınca, düzenli elektromanyetik dalgalar yayan ilk pulsarlar bulundu.
1977 - Zatürreye yol açan gizemli Lejyoner hastalığı'nın amili olan bakteri bulundu ve Legionella pneumophila olarak adlandırıldı.
1983 - Kültür Bakanlığı'nca Sinema Yasa Tasarısı hazırlandı. Bakanlık tasarıyla filmlere denetim getiriyordu.
1984 - -Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) davası duruşmasında sanıklara tek tip elbise giydirildi.
1989 - Kıbrıslı işadamı Asil Nadir, Günaydın gazetesinden sonra Gelişim Yayınları'nı da satın aldı.
1991 - Irak, İsrail'in Tel Aviv ve Hayfa şehirlerine Scud füzesi attı.
1991 - Hükümet, TBMM'den gerektiğinde Türk Silahlı Kuvvetleri'nin yurt dışında görevlendirilmesi ve yabancı askerlerin Türkiye'de bulundurulması konusunda yetki aldı.
1993 - Bayburt'un Üzengili köyü üzerine çığ düştü; 56 kişi öldü, 22 kişi yaralandı.
1996 - Michael Jackson ile Lisa Marie Presley'nin iki yıl süren evlilikleri boşanma ile sona erdi.
2005 - 800 yolcu kapasiteli yolcu uçağı Airbus A380, Toulouse'da (Fransa) basına tanıtıldı.
532 - Konstantinopolis (günümüzde İstanbul)'te başlayan Nika ayaklanması tamamen bastırıldı. 30.000 kişinin öldüğü tarihin bu en kanlı ayaklanması 13 Ocak'ta başlamıştı.
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak06:37
  • Güneş08:19
  • Öğlen13:33
  • İkindi16:09
  • Akşam18:26
  • Yatsı19:56
 
Anket
 
Süper Loto
11.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu042327365154
 
On Numara
15.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu07091217192123293839444750525456626669707380
 
Şans Topu
17.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu091016293406
 
Sayısal Loto
13.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu021427313245
 
Arşiv
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık