Uzm. Dr. Mustafa Torun

Diyarbakır ilimizdeki HIV-AİDS sorunu

Uzm. Dr. Mustafa Torun

mtorun3@mynet.com

Yazarın Diğer Yazıları

İleride Sorun Olabilecek Enfeksiyonlar  - 20.09.2018

Şarbon Niçin Gündemimizde? - 14.09.2018

Kızıl Niçin Önemli? - 06.09.2018

Kanser Oluşumu ve Enfeksiyon Etkenleri - 30.08.2018

Seyahatler ve Enfeksiyonlar - 26.08.2018

Kancalı Kurtlar - 19.08.2018

Su ile Bağlantılı Enfeksiyonlar (2) - 13.08.2018

Su İle Bağlantılı Enfeksiyonlar - 12.08.2018

İşle İlgili Hastalıklardan Ne Anlıyoruz? - 05.08.2018

Mikrobiyoloji ve enfeksiyon hastalıkları uzmanı - 29.07.2018

Hastane Enfeksiyonlarını Tanıyalım (2) - 23.07.2018

Hastane Enfeksiyonlarını Tanıyalım (1) - 22.07.2018

Gıda Güvenliğinden Ne Anlıyoruz? - 15.07.2018

Gonoreyi (Bel Soğukluğu) Tanıyalım - 08.07.2018

Giyardiyaz Nasıl Bir Enfeksiyondur? - 01.07.2018

İdrar yolu enfeksiyonları (İYE) - 24.06.2018

Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklarla Nasıl Baş Ederiz? - 18.06.2018

İdrar Yolları Enfeksiyonlarının Tanısı - 10.06.2018

SİFİLİZ (FRENGİ HASTALIĞI) - 03.06.2018

Ekonominin Çarpık Büyümesinin Enfeksiyon Hastalıklarına Etkisi - 27.05.2018

Seyahat’e Bağlı Gastroenteritler - 20.05.2018

Kist Hidatik veya Kist Hastalığı - 13.05.2018

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (2) Salgınlarda Mevsimlerin Rolü - 06.05.2018

Neden “Kırım Kongo Kanamalı Ateşi” Çok Ciddi Bir Enfeksiyondur? - 1 - 29.04.2018

Doktorların ve Sağlıkçıların Hasta ve Hasta Yakınları ile İlişkisi - 22.04.2018

Ateşle Birlikte Çocuklarda Deri Döküntüsü - 15.04.2018

Brusellozis: Süt Hastalığı veya Malta Humması - 08.04.2018

Doğru Beslenme İle Enfeksiyonları Önleme - 01.04.2018

SAÇ DERİSİNİN MANTAR ENFEKSİYONU (TİNEA CAPİTİS) - 25.03.2018

Tenya veya Şerit Enfeksiyonu - 18.03.2018

Amebiazis ve Amipli Dizanteri - 11.03.2018

Akut Karın Ağrısı Durumunda Ne Yapalım? - 04.03.2018

Askarit veya Yuvarlak Bağırsak Solucanı (ASKARİS) - 25.02.2018

Ağrılı idrar yapmak neden önemli bir sorundur? - 18.02.2018

Erişkin Aşılamada Karşılaştığımız Sorunlar Nelerdir? - 11.02.2018

Sağlığın Toplumsallaşması ve Koruyucu Hekimlik - 04.02.2018

Besin Zehirlenmeleri-2 - 29.01.2018

Besin Zehirlenmeleri - 28.01.2018

Bilimsel Ağırlıklı Makale Yazımı - 21.01.2018

Verem (Tüberküloz) - 14.01.2018

ANTİBİYOTİK KULLANIMINDA YAPILAN HATALAR VE ÇÖZÜMLERİ - 31.12.2017

Ateş Şikayeti İle Başvuran Hastaya Yaklaşım - 24.12.2017

Akut Bronşit - 10.12.2017

HIV-AIDS Giderek Türkiye’de Artıyor mu? - 2 - 04.12.2017

HIV-AIDS Giderek Türkiye’de Artıyor mu? -1 - 03.12.2017

Akut Tonsillo Farenjit ( Boğaz Ve Bademcik İltihabı) - 26.11.2017

Türkiyede Gazetecilerin Karşılaştığı Enfeksiyonlar - 19.11.2017

Yorgun olmayan kişi var mı? - 12.11.2017

Ağız Hijyeni - 05.11.2017

Topluma El Yıkama Alışkanlığını Nasıl Kazandırabiliriz? - 22.10.2017

Antibiyotik Kullanım İlkelerimiz Neler Olmalıdır? - 15.10.2017

Boğaz Ağrısını Basit Görmeyin - 08.10.2017

Kuduz Şüpheli Isırıklar - 01.10.2017

Bugünkü yazımda tekrar tekrar üzerine basa basa “Diyarbakır’daki HIV-AİDS” olayına dönüp, önce bilgileri yeniden tazeleyerek, yanlışlar ve önerilere geçeceğim. Salgın yaptığı 1980’lerden itibaren milyonlarca insanın ölümüne neden olan 21. yüzyılın en önemli enfeksiyon hastalıklarından biri olan HIV-AİDS konusunun, Türkiye’de Diyarbakır ilinde bir üniversite hastanesinde yılın son günlerinde büyük bir travmaya neden olması akla, mantığa bilime insan ve hasta haklarına sığmayacağı gibi vicdan sahibi hiçbir insanın göze alamayacağı bir durumdur. Defalarca yazılıp çizildiği gibi HIV/AİDS virüsü RNA virüsü olup son derece dayanaksız bir mini canlıdır. HIV virüsü (Human immundeficency virüs: İnsan immun yetmezlik virüsü) adı ile tanımlanan, insan bağışıklık noksanlığı virüsüdür. AIDS bulaşıcı bir hastalıktır. Etkeni HIV adı verilen virüstür. HIV bağışıklık sistemini etkileyerek vücudun direncini azaltır.

HIV virüsünün başlıca geçiş yolları şunlardır; korunmasız her türlü cinsel ilişki, HIV yönünden test edilmemiş kan ve kan ürünlerinin kullanılması, ortak enjektör, jilet, makas kullanımı, HIV ile enfekte anneden doğum esnasında bebeğe bulaşır. Günümüzde tüm kan ve kan ürünleri HIV virüsü yönünden tarandığından kan yolu ile bulaşma oldukça nadirdir. Enfekte hastaların enjektörü, iğne, cerrahi aletler, diş hekimliğinde kullanılan aletler, kesici ve delici aletler (jilet, makas vb.) dövme ve akupunktur aletleri ile bulaşması mümkündür. Uyuşturucu bağımlılarının ortaklaşa kullandıkları iğne ve enjektör ile bulaşabilir. Günümüzde HIV enfeksiyonunun en önemli ve en sık bulaşma yolu her tür korunmasız cinsel ilişkidir. Tüm bulaşmaların yüzde 80-85’i bu yolla olmaktadır. HIV hastası veya taşıyıcı anneden bebeğine; gebelik, doğum veya emzirme sırasında bulaşabilir. Tüm bulaşmaların yüzde 5-10’u bu yolla olmaktadır. HIV pozitif kadından doğum esnasında çocuğa HIV’in geçme olasılığı yüzde 30 civarındadır. Gebe kadın eğer tedavi görüyor ise bu oran yüzde 7’ye düşmektedir.             

SONUÇ VE YORUM

Uzun zamandır Diyarbakır da Enfeksiyon kliniğince izlenip, hastaneye defalarca girip çıkan, bireyleri tedavi edilen nerdeyse virüs sayısı kontrol altına alınan bilinen bir ailenin, nasıl olup ta bu şekilde medyaya yansıyacak derecede sorun olmasını anlamış değiliz. Burada acaba hastanede bölümler arası diyalog ve ilişki kopuk mu?

Bu olayda da görüldüğü gibi bir bilim dalı doktorlarının ve personelinin HIV/AİDS’li hastaya genel ahlak ve tıbbi etiğe sığmayan davranışları izahı yoktur. Sağlık çalışanlarının özlük ve sosyal sorunları varsa örgütlü bir şekilde dile getirilir. Bunun mücadelesi verilir. Bunu herkes anlar. Buradaki olay ise çok farklı ve ön planda iletişim eksikliği, idari sorunlar ve bireycilik ön planda yatıyor gibi geliyor. Zarar gören, mağdur edilen yoksul halk kesimleri oluyor. Asepsi ve antisepsi kurallarına dikkat ederek gerekli müdahalenin yapılması gerekirken bu yapılmamıştır. Eldiven olmaması sanki en önemli çelişki gibi yansımıştır. Şunu özellikle vurgulamak gerekir ki hastaların soyutlanması, damgalanması, teşhir edilmesi affedilemez bir hatadır. Kamu ve üniversite hastaneleri ile aile sağlığı merkezleri konuyu içselleştirerek sosyal yönleriyle beraber HIV/AİDS konusunu tekrar gözden geçirmeli öğrenci ve asistanlarına bu konudaki son bilimsel verileri aktarmakla yükümlüdürler.