Uzm. Dr. Mustafa Torun

Tifo

Uzm. Dr. Mustafa Torun

mtorun3@mynet.com

Yazarın Diğer Yazıları

Nüfüs Artışı, Çarpık Kentleşme ve Enfeksiyonların Oluşumu - 15.08.2019

Oksiyurazis veya Kıl Kurdu Enfeksiyonu - 08.08.2019

Viral Hepatit-(B) 3 - 03.08.2019

Viral Hepatit-(B) 2 - 02.08.2019

VİRAL HEPATİT-B - 01.08.2019

Siğillerden Kurtulabilir miyim? - 29.07.2019

Enfeksiyöz İshaller - 11.07.2019

Sünnet, Enfeksiyonlardan Korur mu? - 04.07.2019

Gelecekte  Başımıza  Dert  Açacak  Enfeksiyonlar - 27.06.2019

Mikrobik İshaller - 20.06.2019

Ekonominin Enfeksiyon Hastalıkları İle Bağlantısı - 13.06.2019

Ekonomimiz Nereden Nereye - 07.06.2019

Dış Geziler ve Enfeksiyonlar - 30.05.2019

Kene Isırıkları ve Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (2) - 24.05.2019

Kene Isırıkları ve Kırım Kongo Kanamalı Ateşi - 23.05.2019

Kuduz Şüpheli Isırıklar - 16.05.2019

Uyuz Nasıl Bir Hastalık? - 09.05.2019

Trikomoniyazis Nasıl Bir Hastalıktır? - 02.05.2019

Tırnak ve Deri Hijyeni - 25.04.2019

Yaşlılık ve Enfeksiyonlar - 18.04.2019

Ağrılı İdrar Yapma Sorunu - 14.04.2019

Antik Çağ’ın En Önemli Sağlık Merkezi “Bergama Asklepion” - 04.04.2019

Suçiçeği Aşısı - 28.03.2019

Sağlığın Tomlumsal Boyutu - 15.03.2019

İnsan Sağlığında Mikrobiyatanın Önemi - 14.03.2019

Aşılama Erişkinlerde de Yaşamsaldır - 08.03.2019

Aşılama Erişkinlerde de Yaşamsaldır - 07.03.2019

Yetişkinlerde aşılama - 28.02.2019

Beslenme ile Bağırsak Sağlığı ve Mikrobiyomla İlgili Ne Biliyoruz? -2 - 22.02.2019

Beslenme ile Bağırsak Sağlığı ve Mikrobiyomla İlgili Ne Biliyoruz?  - 1 - 21.02.2019

Grip İlaçları - 19.02.2019

İşle İlgili Hastalıklardan Nasıl korunacağız? 2 - 15.02.2019

İşle İlgili Hastalıklardan Nasıl korunacağız? 1 - 14.02.2019

Uçuk Virüsleri Neden Önemlidir? - 07.02.2019

Dünyayı Tehdit Edecek En Büyük On Tehlike - 06.02.2019

Solunum Yolu Enfeksiyonlarında Tanı Amaçlı Mikrobiyolojik Testler - 31.01.2019

Soğuk algınlığını gripten nasıl ayırırız? - 24.01.2019

Fizik Tedavi Nedir? Fizyoterapist Kimdir? - 22.01.2019

Yorgunluk ve Kırgınlık Bıktırdı Beni - 17.01.2019

Öksürük hastalık mıdır? Yoksa hastalık bulgusu mudur? - 10.01.2019

Kağıt paralar enfeksiyonlara yol açar mı? - 03.01.2019

Besin  Zehirlenmelerini Nasıl Önleyebiliriz? - 27.12.2018

Koruyucu kondom (kaput) hakkında ne biliyoruz? - 20.12.2018

Kuduz Şüpheli Isırıklar Karşısında Ne Yapılmalı? - 13.12.2018

Dünya AİDS Günü ve HIV-AİDS sorunu - 2 - 03.12.2018

Dünya AİDS Günü ve HIV-AİDS sorunu - 1 - 01.12.2018

Diş Eti Enfeksiyonu (GİNGİVİTİS) - 22.11.2018

Prof.Dr. Nusret Fişek Hocam ile Dertleşme - 20.11.2018

Yoksul Çocukların Beslenmesi - 10.11.2018

Lenf Damarlarının İltihabı (Lenfanjitis) - 01.11.2018

Ülkemizde Aşılamada Karşılaştığımız Sorunlar Nelerdir? - 25.10.2018

HPV’ye Karşı Bağışıklama - 18.10.2018

El Yıkama Alışkanlığımız Niçin Yok? - 15.10.2018

Kuduz Şüpheli Hayvan  Isırıkları - 04.10.2018

Grip Salgınları ve Aşılama Tartışmaları? - 27.09.2018

İleride Sorun Olabilecek Enfeksiyonlar  - 20.09.2018

Şarbon Niçin Gündemimizde? - 14.09.2018

Kızıl Niçin Önemli? - 06.09.2018

Kanser Oluşumu ve Enfeksiyon Etkenleri - 30.08.2018

Seyahatler ve Enfeksiyonlar - 26.08.2018

Kancalı Kurtlar - 19.08.2018

Su ile Bağlantılı Enfeksiyonlar (2) - 13.08.2018

Su İle Bağlantılı Enfeksiyonlar - 12.08.2018

İşle İlgili Hastalıklardan Ne Anlıyoruz? - 05.08.2018

Mikrobiyoloji ve enfeksiyon hastalıkları uzmanı - 29.07.2018

Hastane Enfeksiyonlarını Tanıyalım (2) - 23.07.2018

Hastane Enfeksiyonlarını Tanıyalım (1) - 22.07.2018

Gıda Güvenliğinden Ne Anlıyoruz? - 15.07.2018

Gonoreyi (Bel Soğukluğu) Tanıyalım - 08.07.2018

Giyardiyaz Nasıl Bir Enfeksiyondur? - 01.07.2018

İdrar yolu enfeksiyonları (İYE) - 24.06.2018

Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklarla Nasıl Baş Ederiz? - 18.06.2018

İdrar Yolları Enfeksiyonlarının Tanısı - 10.06.2018

SİFİLİZ (FRENGİ HASTALIĞI) - 03.06.2018

Ekonominin Çarpık Büyümesinin Enfeksiyon Hastalıklarına Etkisi - 27.05.2018

Seyahat’e Bağlı Gastroenteritler - 20.05.2018

Kist Hidatik veya Kist Hastalığı - 13.05.2018

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (2) Salgınlarda Mevsimlerin Rolü - 06.05.2018

Neden “Kırım Kongo Kanamalı Ateşi” Çok Ciddi Bir Enfeksiyondur? - 1 - 29.04.2018

Doktorların ve Sağlıkçıların Hasta ve Hasta Yakınları ile İlişkisi - 22.04.2018

Ateşle Birlikte Çocuklarda Deri Döküntüsü - 15.04.2018

Brusellozis: Süt Hastalığı veya Malta Humması - 08.04.2018

Doğru Beslenme İle Enfeksiyonları Önleme - 01.04.2018

SAÇ DERİSİNİN MANTAR ENFEKSİYONU (TİNEA CAPİTİS) - 25.03.2018

Tenya veya Şerit Enfeksiyonu - 18.03.2018

Amebiazis ve Amipli Dizanteri - 11.03.2018

Akut Karın Ağrısı Durumunda Ne Yapalım? - 04.03.2018

Askarit veya Yuvarlak Bağırsak Solucanı (ASKARİS) - 25.02.2018

Ağrılı idrar yapmak neden önemli bir sorundur? - 18.02.2018

Erişkin Aşılamada Karşılaştığımız Sorunlar Nelerdir? - 11.02.2018

Sağlığın Toplumsallaşması ve Koruyucu Hekimlik - 04.02.2018

Besin Zehirlenmeleri-2 - 29.01.2018

Besin Zehirlenmeleri - 28.01.2018

Bilimsel Ağırlıklı Makale Yazımı - 21.01.2018

Verem (Tüberküloz) - 14.01.2018

Diyarbakır ilimizdeki HIV-AİDS sorunu - 07.01.2018

ANTİBİYOTİK KULLANIMINDA YAPILAN HATALAR VE ÇÖZÜMLERİ - 31.12.2017

Ateş Şikayeti İle Başvuran Hastaya Yaklaşım - 24.12.2017

Akut Bronşit - 10.12.2017

HIV-AIDS Giderek Türkiye’de Artıyor mu? - 2 - 04.12.2017

HIV-AIDS Giderek Türkiye’de Artıyor mu? -1 - 03.12.2017

Akut Tonsillo Farenjit ( Boğaz Ve Bademcik İltihabı) - 26.11.2017

Türkiyede Gazetecilerin Karşılaştığı Enfeksiyonlar - 19.11.2017

Yorgun olmayan kişi var mı? - 12.11.2017

Ağız Hijyeni - 05.11.2017

Topluma El Yıkama Alışkanlığını Nasıl Kazandırabiliriz? - 22.10.2017

Antibiyotik Kullanım İlkelerimiz Neler Olmalıdır? - 15.10.2017

Boğaz Ağrısını Basit Görmeyin - 08.10.2017

Kuduz Şüpheli Isırıklar - 01.10.2017

Bu günkü konum son yıllarda yaygın antibiyotik kullanımı ve “Koruyucu Hekimlik” uygulamalarına paralel olarak azalsa da, dünyada gelişmekte olan ülkelerin önemli sağlık sorunlarından biridir. Ülkemizde de Doğu ve Güneydoğu Bölgelerinde ciddi halk sağlığı sorunu olmaya devam etmektedir.Özellikle Suriye’den ülkemize olan sağlıklı olmayan koşullarda olan göç, bizi bu konuda da sıkıntıya sokmuştur. Sorulu yanıtlı biçimde, bulaşıcı ve yan etkileri önemli sorunlara yol açan bu enfeksiyonu tanımaya çalışalım
TİFONUN ETKENİ NEDİR?
Salmonella grubundan gram negatif, “Salmonella Tifi” denen, barsak bakteri ailesinden çomak şeklinde bir bakteridir.
HASTALIK NASIL BULAŞIR?
Hastalığı taşıyan kimselerden veya akut (iveğen) hastalık geçirenlerin dışkısından bulaşır. Dışkı ile temas eden her türlü ortam ve materyal ile içme sularının kontaminasyonu (enfekte olması) bulaşma için önemli öğelerdir.
SIKLIĞI NE KADARDIR?
Gelişmekte olan ülkelerde daha sık olup, gelişmiş ülkelerde ancak bu ülkelere seyahat edenlerde veya göçmenlerde gözlenebilir. Normalde nadirdir.
BU HASTALIK ZOONOTİK BİR HASTALIK MIDIR?
Hayır. Hayvanlardan insana bulaşan (zoonoz) bir hastalık değildir.
BU HASTALIĞIN BULGULARI NELERDİR?
*Ateş (39-40 dereceyi bulan devamlı bir ateş şeklindedir),
*İshal (Hastaların bir kısmında ve ilk haftalarda görülür),
*Bradikardi (Ateşin yükselmesine rağmen nabızın buna paralel yükselmemesi, bilakis düşmesi),
*Titreme, üşüme, yaygın kas ağrısı, halsizlik, yorgunluk, bitkinlik ve iştahsızlık gibi belirtiler.
*Baş ve boğaz ağrısı, bulantı, bazen kusma ve öksürük,
*Karın cildinde nadir de olsa gül lekesini andıran döküntü (Rose Spot),
*Bazı hastalarda veya hastalık ilerlemiş ise karın muayenesinde duyarlılık, ya da yan etkiler oluşmuşsa; barsak kanama ve delinmesine (Gastrointestinal kanama ve perforasyon) ait bulgular saptanması,
*Karaciğer ve dalak büyümesi (Hepato Splenomegali),
*Yine yan etki olarak kalp ve beyin zarı iltihapları (Peikardit, menenjit), kan zehirlenmeleri (Sepsis) bulguları saptanabilir.
TİFOYU NASIL TANIYALIM?
Her zaman belirttiğim gibi iyi bir öykü (özellikle bulunduğu yerde salgın var mı? Tifo olan bölgeye seyahati var mı?) ve fizik muayene (yüksek ateşe rağmen nabız düşüklüğü, karaciğer dalak büyüklüğü) önemlidir.
*Kan sayımında Beyaz Kürelerin azalması,
*ALT ve AST dediğimiz karaciğer testlerinde yükselme,
*Kan, Kemik İliği ve Dışkı kültürlerinde bakterinin saptanması (kültür ile),
*Tifonun serolojik kan testi ile (Salmonella tüp aglütinasyon veya diğer adı ile Gruber- Widal testi) tanıya varabiliriz.
TİFOYU NASIL TEDAVİ EDELİM?
Yaygın antibiyotik kullanımına bağlı olarak bakteriyel direnç sorununa rağmen erişkinlerde Siprofloksasin 2x500 mg oral (Bazı olgularda parenteral) 10-14 gün, ya da “Seftriakson” 1x2 gr İ.V. en az 5-7 gün verilebilir. Eskiden kloramfenikol yaygın kullanılsa da günümüzde ancak alternatif tedavi olarak kullanılabilir. Ayrıca Trimetoprim- sülfometaksazol de diğer seçenekdir. Şok durumunda deksametazon kısa süreli verilebilir.
YORUM VE ÖNERİ: Günümüzde antibiyotiklerin yaygın kullanımı, tanı ve sağaltım olanaklarının artması nedeni ile eskisi kadar sık görmesek de, “TİFO” ülkemiz için önemli bir halk sağlığı sorunudur. Özellikle ülkemize değişik ülkelerden sağlıklı olmayan koşullarda gelen göçmenler maalesef bu konuda da risk oluşturmaktadır. Şehirlerde iyi bir kanalizasyon sisteminin kurulması, gıda üretim ve dağıtım yerlerinin sıkı denetlenmesi, tifo taşıyıcılarının saptanması, suların dezenfeksiyonu, riskli bölgelere seyahat edeceklere tifo aşısı yapılması vurgulanması gereken noktalardır.