Hulusi Yeğmen

Yatırım Nedir?

Hulusi Yeğmen

yegmen1@hotmail.com

Yatırım, gelir elde etme veya değer kazanma amacıyla elde edilen bir varlık veya kalemdir. Ekonomik anlamda, yatırım bugün tüketilmeyen ancak gelecekte servet yaratmak için kullanılan malların satın alınmasıdır. Finansta, yatırım, varlığın ileride gelir sağlayacağı veya daha sonra kar için daha yüksek bir fiyata satılacağı fikri ile satın alınan parasal bir varlıktır. Bir diğer deyişle yatırım her zaman, bugünün bazı varlıklarının (zaman, para, çaba vb.) gelecekte başlangıçta belirtilenden daha büyük bir getiri elde etme umuduyla harcanmasıdır.
Yatırım, bir projeyi başlatmak veya genişletmek, zaman içinde geliri ve değeri arttırma hedefiyle yapılır. “Yatırım” terimi, gelecekteki gelir elde etmek için kullanılan herhangi bir mekanizmaya atıfta bulunabilir. Finansal anlamda, tahviller, hisse senetleri veya gayrimenkul alımını içerir. Ek olarak, inşa edilmiş bir bina veya mal üretmek için kullanılan diğer bir tesis de yatırım olarak görülebilir.
Bilinmesi gerekenler:
  • Yatırım, bir işletmeyi veya projeyi başlatmak veya genişletmek ya da bir varlığın satın alınmasını sağlamak veya gelir elde etmek veya sermaye kazancı elde etmek amacıyla para koymaktır.
  • Yatırım gelecekteki getirilere yöneliktir ve bu nedenle bir dereceye kadar risk gerektirir.
  • Yaygın yatırım türleri arasında finansal piyasalar (örneğin, hisse senetleri ve tahviller), krediler (örneğin, krediler veya tahviller), varlıklar (örneğin, emtialar veya sanat eserleri) ve gayrimenkuller bulunmaktadır.
Peki yatırım türleri nelerdir? Biraz daha detaylandıralım. Yatırımların evreni geniş olsa da, en yaygın yatırım türleri şunlardır:
Hisse Senetleri: Bir şirketin hisse senetlerinin alıcısı, o şirketin fraksiyonel sahibi olur. Bir şirketin hisse senedi sahipleri, hissedarları olarak bilinir ve hisse senedi fiyatı ve şirketin karından ödenen düzenli temettüler yoluyla takdir yoluyla büyümesine ve başarısına katılabilir.
Tahviller: Tahviller, hükümetler, belediyeler ve şirketler gibi kuruluşların borç yükümlülükleridir. Bir tahvil almak, bir işletmenin borcundan pay aldığınızı ve dönemsel faiz ödemeleri alma ve tahvilin vadesi geldiğinde piyasa değerinin geri ödenmesini alma hakkına sahip olduğunuz anlamına gelir.
Fonlar: Fonlar, yatırımcıların hisse senetlerine, tahvillere, imtiyazlı hisse senetlerine, emtialara vs. yatırım yapmalarını sağlayan yatırım yöneticileri tarafından yönetilen birleştirilmiş araçlardır.
Yatırım ortaklıkları: Bu kategorideki en popüler olan Gayrimenkul Yatırım Ortaklarıdır (GYO). GYO'lar ticari veya konut mülklerine yatırım yapar ve bu mülklerden elde ettikleri kira gelirinden yatırımcılarına düzenli olarak dağıtım yapar. GYO'lar borsalarda işlem görmekte ve yatırımcılarına anlık likidite avantajı sunmaktadır.
Emtia: Emtialar arasında metaller, petrol, tahıl ve hayvansal ürünler ile finansal araçlar ve para birimleri bulunur. Emtia riskten korunma amaçlı veya spekülatif amaçlar için kullanılabilir.
Forex: “Foreign Exchange” ifadesinin kısaltması olan Forex, döviz takas etmek anlamında kullanılır. Günümüzde sıklıkla tercih edilen yatırım türlerinden birisidir.
Emlak yatırımları: Ülkemizde en çok tercih edilen yatırım türüdür. Gayrimenkul satın alınarak yatırım yapılır, zamanla gayrimenkul değer kazanır ve satışta kar elde edilir. Bunun dışında gayrimenkulden gelen kira da yatırımdan kaynaklı bir gelirdir.
BÜYÜME VE YATIRIM
İş düzeyinde sağlam yatırımların kullanılmasıyla ekonomik büyüme teşvik edilebilir. Bir şirket, tesis içindeki toplam ürün üretimini arttırmak için yeni bir üretim ekipmanı kurduğunda veya satın aldığında, artan üretim, ülkenin gayri safi yurtiçi hasıla (GSYİH) artışına neden olabilir. Bu, önceki ekipman yatırımına dayanarak ekonominin artan üretim yoluyla büyümesini sağlar.